De financiële wereld verplaatst steeds meer activiteiten naar netwerken die gebaseerd zijn op blockchaintechnologie. Daarbij rijst het gevaar dat deze nieuwe infrastructuren grotendeels in de praktijk worden gedomineerd door dollar-gekoppelde stablecoins zoals USDT en USDC. Volgens Jan-Oliver Sell, CEO van het door banken gesteunde project Qivalis, kan Europa zijn invloed verliezen tenzij er snel een stevige euro-voorziening op publieke ketens komt.
Dit artikel beschrijft waarom banken samenwerken, welke technische en juridische keuzes gemaakt worden en welke consequenties dit heeft voor de Europese positie in de digitale financiële toekomst.
De aandacht van toezichthouders en grote banken is de laatste tijd vooral gericht op de vraag hoe de euro een vanzelfsprekende rol kan spelen in de nieuwe, onchain economie. Qivalis wil een euro-native token uitgeven en positioneert zich niet alleen als emittent maar als infrastructuurlaag die de koppeling tussen bankgeld en blockchain verzorgt.
De inzet is groot: marktdynamiek, liquiditeit en de bescherming van financiële autonomie zijn aan elkaar verbonden wanneer activiteiten op publieke netwerken plaatsvinden.
Indice dei contenuti:
Waarom een euro onchain noodzakelijk is
De huidige situatie toont een duidelijke scheefheid: traditioneel neemt de euro ongeveer 20% tot 25% van mondiale financiële activiteit voor haar rekening, maar op blockchainnetwerken is de aanwezigheid van de euro verwaarloosbaar, ongeveer 0,2% van transacties, volgens observaties van marktdeelnemers. Tegelijk heeft de markt voor stablecoins al een aanzienlijke omvang van circa 314 miljard dollar, met schattingen die oplopen tot tussen 800 miljard en 1,15 biljoen dollar in de komende jaren door Jeffries.
Deze discrepantie creëert een risico dat nieuwe financiële infrastructuur onbedoeld dollargeoriënteerd wordt.
Risico’s voor Europese soevereiniteit
Als de dominante onchain-waardeverlening in dollars plaatsvindt, betekent dat niet alleen marktdominantie, maar ook afhankelijkheid van systemen, clearing en standaarden buiten Europa. Dat leidt tot beperkingen in beleidsruimte en potentieel hogere kosten voor Europese gebruikers die geconfronteerd worden met valutarisico wanneer opbrengsten in dollars worden gerealiseerd. Qivalis waarschuwt dat het uitblijven van een bruikbare euro op publieke netwerken kan leiden tot een vorm van digitale dollarisatie, waarbij Europese actoren feitelijk gedwongen worden de Amerikaanse valuta te gebruiken voor onchain transacties en toepassingen.
Qivalis: ontwerp en consortiumaanpak
Qivalis is een initiatief van een consortium van twaalf grote Europese banken, waaronder namen zoals ING, UniCredit en BBVA. Het project wil een MiCA-gereguleerde euro-stablecoin uitgeven en tegelijkertijd infrastructuur bouwen die banken, exchanges, custody-providers en DeFi-platforms verbindt. In plaats van dat elke bank een eigen munt lanceert en daarmee het ecosysteem versnipperd, kiest Qivalis voor een gezamenlijke uitgifte om direct beschikbaarheid en liquiditeit te creëren die nodig zijn voor brede adoptie.
Timing en regelgeving
De beoogde marktintroductie hangt af van licenties en goedkeuringen door de bevoegde autoriteiten; Sell noemde de tweede helft van het jaar als streeftermijn, afhankelijk van de voortgang bij de relevante centrale bank voor vergunningverlening. Het project positioneert zich duidelijk als een private, door banken gesteunde en gereguleerde oplossing, complementair aan publieke initiatieven van centrale banken.
Verhouding tot de digitale euro van de ECB en de liquiditeitsrace
De ontwikkeling van een bankgestuurde euro-stablecoin staat naast — en niet noodzakelijk tegen — het project van de ECB voor een digitale euro. De centrale bank richt zich op een publiek digitaal betaalmiddel met gecentraliseerde infrastructuur, waarvan de invoering door de ECB niet eerder dan 2029 wordt verwacht. Qivalis daarentegen richt zich op publieke netwerken en wil de euro beschikbaar maken op de rails waar grensoverschrijdende betalingen, onchain-afwikkeling en bepaalde DeFi-activiteiten plaatsvinden.
De praktische uitdaging ligt in het opbouwen van voldoende liquiditeit en acceptatie in markten die nu al sterk op dollars leunen. Qivalis streeft naar integratie met handelsplatforms, bewaaromgevingen en gedecentraliseerde applicaties om zo een robuuste vraag- en aanbodzijde te creëren. Voor Europese gebruikers biedt een lokale, euro-gedenoteerde optie niet alleen minder valutarisico, maar ook een manier om de controle over essentiële financiële infrastructuur te behouden.
Slotbeschouwing
De keuze van twaalf banken om samen een euro-stablecoin te ontwikkelen is zowel strategisch als praktisch: het is een poging om fragmentatie te vermijden en tegelijk te voorkomen dat de volgende generatie financiële infrastructuur onverdeeld in dollars zal draaien. Of Qivalis erin slaagt om voldoende acceptatie en liquiditeit te verzamelen, bepaalt in sterke mate of Europa zijn financiële soevereiniteit op publieke blockchains kan bewaren. In elk geval brengt deze aanpak de discussie over geld, technologie en beleid dichter bij elkaar en legt ze de inzet bloot: de toekomst van Europese betaal- en kapitaalstelsels op openbare ketens.