Op woensdag 28 oktober 2026 presenteerde premier Giorgia Meloni de nieuwe begroting voor 2027. Het plan combineert een forse belastingverhoging voor de financiële sector met een pakket van belastingverlagingen voor middeninkomens en zelfstandigen, evenals een forse uitbreiding van de uitgaven aan de gezondheidszorg en klimaatgerelateerde investeringen. De aangekondigde maatregelen worden gezien als een poging om de krappe overheidsfinanciën in evenwicht te brengen voordat de verkiezingen van volgend jaar plaatsvinden.
De Italiaanse regering maakt gebruik van een EU-exemptieregeling die hogere uitgaven voor defensie en klimaatinvesteringen toelaat, waardoor het begrotingstekort voor 2027 op 3,4 % van het bbp zal uitkomen – boven de wettelijke grens van 3 %. Deze afwijking wordt gerechtvaardigd door de noodzaak om de defensiecapaciteit te versterken en de transitie naar duurzame energie te versnellen.
Hogere belastingen voor de financiële sector
De corporatietax voor banken wordt opgevoerd van 27,5 % naar 30,5 %, terwijl verzekeraars een stijging zien van 24,1 % naar 27 %. Het tariefplus van drie procentpunt resulteert in een extra opbrengst van ruim 5 miljard euro. Naast de financiële instellingen worden ook energiemaatschappijen en de goksector belast met additionele heffingen van elk 700 miljoen euro, waardoor de totale extra inkomsten nog verder groeien.
Volgens vice-minister van Economie Maurizio Leo zal deze belastingverhoging de kapitaalratio’s van de banken niet aantasten. De regering verwacht geen juridische tegenstand van de getroffen ondernemingen en heeft de maatregelen opgenomen in een uitzonderingsregeling die onder de EU-regels valt.
Belastingverlagingen en extra uitgaven voor middeninkomens
Ter compensatie van de hogere sectorale lasten introduces de regering een pakket van belastingverlagingen ter waarde van 26 miljard euro. Voor zelfstandigen wordt het tarief van 15 % nu toegepast op inkomens tot 100 000 euro – een stijging ten opzichte van de vorige grens van 85 000 euro. Bovendien wordt de inkomstenbelasting van 33 % uitgebreid naar inkomens tot 55 000 euro, waardoor een bredere middenklasse profiterend van een lager fiscaal bedrag.
Een permanente verlaging van de wegenbelasting wordt eveneens doorgevoerd, wat de maandelijkse lasten voor particuliere automobilisten verlaagt. Het extra budget wordt ook toegekend aan de gezondheidszorg, waar extra financiering wordt ingezet voor ziekenhuisuitbreidingen, modernisering van apparatuur en de uitbreiding van ambulante zorgdiensten.
Een aanzienlijke deel van de extra uitgaven – onder meer de investering in klimaatvriendelijke infrastructuur voor scholen, universiteiten, ziekenhuizen en sportfaciliteiten – wordt gefinancierd via de EU-exemptieregeling. Deze regel maakt het mogelijk om een hoger tekort te accepteren wanneer de uitgaven gericht zijn op defensie en ecologische transitie.
