Alan Greenspan overleed op 100-jarige leeftijd. Zijn professionele loopbaan en publieke imago raken aan meerdere sleutelperiodes van de Amerikaanse economie: van de marktschokken van de late jaren tachtig tot de lange expansie van de jaren negentig en de nasleep van de crisis van 2007-08. Zijn overlijden markeert het einde van een tijdperk voor wie het Amerikaanse monetaire beleid van eind twintigste en begin eenentwintigste eeuw volgt.
Greenspan werd geboren op 6 maart 1926 in Washington Heights, New York City. Zijn jeugd combineerde muzikale aanleg met academische scherpzinnigheid: hij volgde lessen aan de Juilliard School en speelde jazzsaxofoon en klarinet, voordat hij economie studeerde aan New York University (bachelor 1948, master 1950) en later activiteiten ontwikkelde aan Columbia University onder begeleiding van de econoom Arthur F. Burns.
Vroege carrière en intellectuele invloed
Na zijn vertrek bij Columbia in 1953 ging Greenspan naar een economische adviespraktijk die uitgroeide tot Townsend-Greenspan Co., Inc. waarvan hij enkele jaren later eigenaar en president werd. In de jaren zestig en zeventig bouwde hij een netwerk op in politieke kringen: hij adviseerde informeel bij de campagne van Richard Nixon en vervulde later een formele rol als voorzitter van de Council of Economic Advisers tijdens de regering van Gerald Ford. Zijn intellectuele profiel werd mede gevormd door zijn associatie met Ayn Rand in de vroege jaren vijftig; hij heeft haar invloed publiekelijk erkend in zijn memoires.
Voorzitterschap van de Federal Reserve (1987-2006)
Greenspan werd benoemd tot voorzitter van de Federal Reserve in 1987. Zijn ambtstermijn, die liep tot 31 januari 2006 omvat vijf opeenvolgende mandaten onder presidenten van beide partijen. Een van zijn vroegst bekende beleidsreacties was tijdens de beurscrash op Black Monday (19 oktober 1987) waarna het beleid van de Fed onder zijn leiding regelmatig werd gezien als marktondersteunend; die praktijk kreeg later de bijnaam de “Greenspan put”.
Onder zijn leiding kende de Amerikaanse economie een uitzonderlijk lange periode van groei, met een belangrijke expansiefase van ongeveer 1991 tot 2001. Greenspan navigeerde de Fed door de opkomst van internet en de dotcom-bubbel, en door de economische nasleep na de aanslagen van 11 september 2001. Zijn publieke imago wisselde van bijna rocksterachtig tot bekritiseerd naarmate nieuwe problemen aan het licht kwamen.
Nalatenschap en kritiek rond de financiële crisis van 2007-08
Na zijn pensionering groeide de kritiek op Greenspan, vooral in relatie tot de gebeurtenissen die leidden tot de wereldwijde financiële instabiliteit in 2007-08. Een belangrijk punt van kritiek was zijn steun voor deregulering en vertrouwen in zelfregulering van de financiële sector, wat volgens sommige beoordelaars bijdroeg aan de opbouw van risico’s in de woningmarkt en het bijbehorende securitisatie-ecosysteem.
In formele onderzoeken en hoorzittingen werd geconcludeerd dat het beleid van de afgelopen decennia, waaronder ideeën die Greenspan had gesteund, kwetsbaarheden had gecreëerd in de financiële architectuur. Zelf sprak Greenspan later van een onverwacht brede en diepe crisis, en noemde hij de gebeurtenis een “once-in-a-century credit tsunami” in hoorzittingen na de instorting.
Persoonlijk leven, onderscheidingen en latere jaren
Greenspan was getrouwd met NBC-correspondent Andrea Mitchell hun huwelijk werd publiekelijk zichtbaar en duurde tientallen jaren. Hij ontving meerdere onderscheidingen, waaronder de Presidential Medal of Freedom in 2005, de Franse Legion of Honor in 2000 en een ere-onderscheiding van Queen Elizabeth II in 2002. Na zijn Fed-carrière bleef hij actief als consultant en auteur.
Zijn leven wordt ook gekenmerkt door culturele en sportieve interesses; hij stond bekend om zijn liefde voor jazz en sport, inclusief een uitgesproken voorkeur voor de Washington Commanders. Greenspan overleed aan complicaties van Parkinsons disease een feit dat door zijn naasten werd bevestigd.
De opvolging bij de Federal Reserve volgde na zijn vertrek: benoemingen en veranderingen in de decennia daarna omvatten bekende namen zoals Ben BernankeJanet Yellen en Jerome Powell en recentelijk Kevin Warsh werd genoemd in lijstjes met opvolgers en benoemingen.
Of men hem nu herinnerde als een visionair of als een beleidsmaker die fouten maakte, Greenspan blijft een centraal figuur in de recente Amerikaanse economische geschiedenis: zijn keuzes en ideeën vormen een blijvend onderwerp van studie en debat binnen beleidskringen en academische discussies.
