Op woensdag 11 november heeft de gemeenteraad van Arnhem de begroting 2027 officieel goedgekeurd. Na een intensieve planningsfase richt de stad zich nu op het realiseren van concrete projecten: nieuwe woningen, groenere wijken en een veerkrachtiger energienet. Tegelijkertijd wordt er gewerkt met minder financiële ruimte vanuit het Rijk, waardoor de gemeentelijke lasten beperkt worden.
Een dag eerder, op dinsdag 10 november 2026, lag de raadsvergadering van Zwijndrecht achter de beslissing over de Programma-begroting 2027. De raad koos een kritisch maar constructief standpunt en voerde meerdere amendementen in om toekomstige risico’s te beperken en de belastingdruk op bewoners te temmen.
Arnhem bevestigt begroting 2027 met focus op woningbouw en klimaat
Wethouder Financiën Paul Smeulders benadrukte tijdens de stemming dat de stad moet blijven investeren in toekomstbestendig wonen. Naast nieuwbouwprojecten wordt de bestaande woningvoorraad intensiever benut; de grote gebiedsontwikkelingen Rijnpark en het Innovatief Maakdistrict Arnhem (IMA) blijven doorgaan. Rond de winkelcentra Drieslag en Presikhaaf worden extra woningen gepland om de leefbaarheid te verhogen.
Voor het klimaatadaptatie-programma zet Arnhem in op meer groen, met extra bomen langs de straten om hitte- en droogte-effecten te mitigeren. Een deel van het klimaatfonds wordt aangewend om een gemeentelijk energiebedrijf op te richten, waarmee de energietransitie wordt versneld en energiearmoede voor alle huishoudens wordt bestreden.
Op sociaal gebied leidt de gemeente een transformatie van zware zorg naar passende ondersteuning. De Gelrepas wordt zowel vergroot als verhoogd, zodat gezinnen meer besteedbare inkomsten hebben. Initiatieven als “Wonen Eerst” blijven prioriteit, met een maximale dakloosheidsduur van drie maanden.
Zwijndrecht keert strengere controle en nieuwe amendementen goed voor 2027
De raad, onder leiding van fractievoorzitter Laurens Kleinjan (ChristenUnie-SGP), nam een amendement met de titel “Geen knaken zonder heldere taken” aan. Hierdoor blijft een reservering van ruim twee miljoen euro in de algemene reserve en moet het college per onderdeel een uitgewerkt bestedings- en dekkingsvoorstel voorleggen.
Een ander amendement, “Eerlijke verdeling tekort 2027 over inwoners en bedrijven”, beperkt de verhoging van de afvalstoffenheffing tot drie ton en compenseert het resterende bedrag via een aangepaste onroerendezaakbelasting (OZB) voor niet-woningen. Een deel van deze ruimte wordt gebruikt om de tarieven voor ondergrondse afvalcontainers te verlagen, zodat goed afval scheiden direct beloond wordt.
Verder stemde de raad in met het amendement “Duurzaamheid moet ook betaalbaar zijn”, waarin wordt geëist dat de energietransitie sociaal rechtvaardig moet verlopen. Lage inkomensgroepen krijgen extra steun om energiearmoede te voorkomen, en de gemeente koppelt maatschappelijke weerbaarheid aan onderlinge buurtsteun.
Gemeentelijke keuzes: Balans tussen investeringen en lasten
Beide gemeenten staan voor dezelfde uitdaging: zware investeringen in woningbouw, klimaat en sociale voorzieningen moeten worden gefinancierd terwijl de beschikbare fiscale ruimte afneemt. Arnhem kiest voor een gematigde verhoging van de gemeentelijke lasten om de strategische projecten voort te zetten, terwijl Zwijndrecht zich meer richt op strikte uitgaven-controles en het afschermen van de burger tegen onverwachte heffingen.
Voor inwoners betekent het dat Arnhemmers een toename kunnen zien in nieuwe wooneenheden en groene openbare ruimtes, maar ook een lichte druk op de gemeentelijke belastingtarieven. Zwijndrechtse burgers profiteren van een transparanter begrotingsproces en een beperkt risico op onverwachte kosten, al kan de snelheid van grote bouwprojecten daardoor lager uitvallen.
De komende jaren zullen de keuzes van beide gemeenten duidelijk zichtbaar worden in het straatbeeld: meer woningen in Arnhem’s wijken, extra bomen langs de Linge en een groeiend gemeentelijk energienet, tegenover een zorgvuldiger beheer van Zwijndrecht’s financiële buffers en een toenemende nadruk op sociale gelijkheid bij de energietransitie.
Met de goedgekeurde begrotingen 2027 zetten Arnhem en Zwijndrecht een duidelijke koers uit. Terwijl de ene stad zich uitstrekt naar grootschalige ontwikkeling, houdt de andere een scherp oog op de balans tussen investeringen en de lasten voor haar inwoners.
